Tanım
Maker ve taker komisyonları
Maker, defterde bekleyen emirlere; taker, spread’i geçen emirlere uygulanır. Tanım, neden farklı oldukları ve kaldıracın onları nasıl çarptığı.
Maker ve taker komisyonları, bir emrin likidite ekleyip eklemediğine göre borsaların uyguladığı iki komisyon kademesidir. Maker emri emir defterinde bekler ve daha az komisyon öder; bazen iade bile alır. Taker emri spread’i geçerek bekleyen likiditeyi tüketir, bu yüzden daha çok öder. Sürekli vadeli sözleşmelerde taker komisyonu genelde tek yön %0,04–%0,06 civarındadır.
- Diğer adı
- işlem komisyonları · borsa komisyonları
Nasıl hesaplanır
Maker: order rests on the book, adds liquidity → lower fee (sometimes a rebate)
Taker: order crosses the spread, removes liquidity → higher fee
Round-trip cost = Notional × Fee rate × 2
On leverage, fees are charged on notional — so leverage multiplies them.
Çözümlü örnek: 10.000 dolar nominal, tek yön %0,05 → gidiş-dönüş 10 dolar; 10× kaldıraçta 1.000 dolar teminatın %1’i.
Kaldıraç yalnızca maruziyeti değil komisyonu da çarpar
Komisyonlar arkadaki teminata değil nominal değere uygulanır. 1.000 dolar teminatla 10× açılan bir pozisyon 10.000 dolarlık nominal üzerinden öder; tek yön %0,05’le bir gidiş-dönüş, piyasa hiç hareket etmeden teminatın %1’ine mal olur. Ayda yirmi gidiş-dönüş, yalnızca komisyonla yılda hesabın %20’si demektir.
Maker dolumu varsaymak backtest’in yalan söyleme yoludur
Maker oranıyla modellenip fiilen spread geçilerek uygulanan bir strateji, testin varsaydığının kabaca iki katını öder; üstüne testin atladığı slipaj gelir. Bekleyen emirler de her zaman dolmaz. Dolanlar orantısız biçimde piyasanın içinden geçtiği emirlerdir ve bu, hiçbir komisyon tablosunun göstermediği bir ters seçim maliyetidir.
Nasıl yanlış okunur
Komisyon kademeleri çoğu zaman küçük bir optimizasyon sanılır. Oysa grid, piyasa yapıcılık veya yüksek frekans gibi işlem başına avantajı ince olan her stratejide komisyon bir maliyet kalemi değil, bir uygulanabilirlik eşiğidir: belli bir aralığın veya tutma süresinin altında hiçbir kademe stratejiyi kârlı yapmaz.
Ayrıca bakınız
Kaynaklar
- Questions and Answers On MiFID II and MiFIR market structure topics (ESMA70-872942901-38) — European Securities and Markets Authority
- Article 3 Fair and non-discriminatory fees, Commission Delegated Regulation (EU) 2017/573 — Financial Conduct Authority (FCA Handbook, Technical Standards)
- Bybit Trading Fee Structure — Bybit
Tanımlar eğitim amaçlıdır. Burada yatırım tavsiyesi yoktur ve anlatılan hiçbir ölçüt gelecekteki sonuçları öngörmez.
Tanımları bilmek kolay kısım
Drawdown’un ne demek olduğunu bilmek, ona ulaşınca duran bir sisteme sahip olmakla aynı şey değildir. QANTERION bu sınırları strateji çalışırken uygular.